سال‌هاست کانادا یکی از مقصدهای محبوب برای افرادی است که به دنبال ساختن آینده‌ای بهتر هستند. اما برای بسیاری از متقاضیان این سوال مطرح می‌شود که آیا بعد از ورود با ویزای کانادا توریستی می‌توان در این کشور ماند و برای پناهندگی کانادا با ویزای توریستی اقدام کرد؟
واقعیت این است که درخواست پناهندگی یک مسیر قانونی جداگانه است که شرایط، مدارک و مراحل مشخصی دارد و تنها در صورت داشتن شرایط لازم امکان بررسی آن وجود دارد. در این مقاله به بررسی شرایط مهاجرت به کانادا برای تبدیل ویزای توریستی به پناهندگی در کانادا، مراحل درخواست، مدارک مورد نیاز، هزینه‌ها و نکاتی میپردازیم که قبل از هر اقدامی باید بدانید تا بتوانید آگاهانه‌تر درباره مسیر مهاجرتی خود تصمیم بگیرید.
تبدیل ویزای توریستی به پناهندگی در کانادا؛ آیا امکان‌پذیر است؟
ورود به کانادا با ویزای توریستی لزوما به این معنا نیست که فرد بعد از ورود دیگر امکان درخواست پناهندگی ندارد. افرادی که در کانادا حضور دارند، در صورت داشتن شرایط قانونی، می‌توانند برای دریافت حمایت پناهندگی درخواست خود را ثبت کنند. با این حال، این فرآیند به معنای تبدیل ویزای توریستی به پناهندگی نیست و درخواست پناهندگی مسیر و شرایط جداگانه‌ای دارد.
ویزای توریستی کانادا یا Canada Visitor Visa با هدف سفر موقت به کانادا صادر می‌شود. متقاضی در زمان دریافت این ویزا باید شرایط لازم برای ورود موقت به کشور را داشته باشد. در مقابل، درخواست پناهندگی زمانی مطرح می‌شود که فرد مدعی باشد بازگشت به کشور محل زندگی‌اش می‌تواند او را با خطر آزار و اذیت یا آسیب‌های جدی مواجه کند. از نظر حقوقی، موضوع اصلی ثبت Refugee Claim از داخل کانادا است و متقاضی باید شرایط لازم برای دریافت حمایت پناهندگی را داشته باشد.
چه افرادی می‌توانند از داخل کانادا درخواست پناهندگی دهند؟
فردی که در کانادا حضور دارد، ابتدا باید از نظر شرایط Eligibility واجد شرایط ثبت و ارجاع درخواست باشد. پس از آن، در صورت ارجاع پرونده به شورای مهاجرت و پناهندگان کانادا یا IRB، اصل ادعای پناهندگی بررسی می‌شود.
یکی از نکات مهم در قوانین فعلی، محدودیت زمانی برای برخی متقاضیان است. برای افرادی که بعد از ۲۴ ژوئن ۲۰۲۰ وارد کانادا شده‌اند، در شرایط مشخصی اگر بیش از یک سال از اولین ورودشان گذشته باشد و سپس درخواست پناهندگی ثبت کنند، ادعای آن‌ها واجد شرایط ارجاع به IRB نخواهد بود.
در نتیجه، پناهندگی کانادا با ویزای توریستی می‌تواند برای برخی افراد مطرح باشد، اما نمی‌توان آن را یک مسیر عمومی برای مهاجرت به کانادا از طریق پناهندگی در نظر گرفت. شرایط فرد، زمان ورود، سابقه اقامت و مهم‌تر از همه، دلایل و مدارک مربوط به ادعای پناهندگی در این فرآیند اهمیت زیادی دارند.
بیشتر بخوانید: ویزای تحصیلی آمریکا
تفاوت ویزای توریستی و درخواست پناهندگی در کانادا
ویزای توریستی برای اقامت موقت صادر می‌شود و هدف آن سفر، گردشگری یا دیدار با خانواده و دوستان است. اما پناهندگی برای افرادی در نظر گرفته شده که بازگشت به کشورشان می‌تواند آن‌ها را در معرض خطرات مشخصی قرار دهد. در ادامه دقیق‌تر به این موضوع میپردازیم:
| مورد | ویزای توریستی کانادا | درخواست پناهندگی |
|---|---|---|
| هدف | سفر و اقامت موقت در کانادا | دریافت حمایت در صورت وجود خطر جدی در کشور مبدأ |
| ماهیت | مجوز سفر و ورود موقت | درخواست حمایت پناهندگی |
| مبنای درخواست | هدف سفر، توانایی مالی و قصد بازگشت | خطر آزار و اذیت، شکنجه، تهدید علیه جان یا رفتار غیرانسانی |
| مرجع رسیدگی | IRCC و افسر مهاجرت | در صورت واجد شرایط بودن، IRB |
| نتیجه | اقامت موقت طبق شرایط ورود | در صورت پذیرش، دریافت حمایت به‌عنوان Protected Person |
| ارتباط با اقامت دائم | به‌تنهایی مسیر مستقیم PR نیست | در صورت پذیرش، می‌تواند به مسیر اقامت دائم منجر شود |
نکته: ویزای توریستی مستقیما به پناهندگی تبدیل نمی‌شود؛ فرد در صورت واجد شرایط بودن باید از داخل کانادا Refugee Claim ثبت کند.
بیشتر بخوانید: راهنمای اخذ ویزای توریستی کانادا بدون دعوت‌نامه
برای آشنایی با جزئیات رسمی و شرایط روز، می‌توان به راهنمای درخواست پناهندگی از داخل کانادا در سایت دولت کانادا مراجعه کرد.
شرایط پناهندگی در کانادا در سال ۲۰۲۶
برای درخواست پناهندگی کانادا، صرف داشتن ویزای توریستی کانادا یا حضور در خاک این کشور کافی نیست. متقاضی باید بتواند نشان دهد که در صورت بازگشت به کشور خود، با خطر جدی مواجه خواهد شد و شرایط لازم برای دریافت حمایت پناهندگی را دارد. به‌طور کلی، شرایط اصلی درخواست پناهندگی در کانادا شامل موارد زیر است:
| شرط | توضیح |
|---|---|
| وجود خطر واقعی | فرد باید با خطر آزار و اذیت یا آسیب جدی در کشور خود مواجه باشد. |
| داشتن شرایط قانونی پناهندگی | ادعا باید با معیارهای Convention Refugee یا Person in Need of Protection مطابقت داشته باشد. |
| واجد شرایط بودن برای ثبت Claim | برخی سوابق یا شرایط می‌تواند باعث غیرقابل‌ارجاع شدن درخواست به IRB شود. |
| رعایت مهلت قانونی | برای برخی افراد، درخواست بیش از یک سال پس از اولین ورود به کانادا، در صورت مشمول بودن قانون، واجد شرایط ارجاع به IRB نیست. |
| ارائه مدارک و شواهد | متقاضی باید اطلاعات و مدارکی را که از ادعای او پشتیبانی می‌کنند ارائه دهد. |
به همین دلیل، پیش از اقدام بهتر است شرایط فردی، سابقه ورود به کانادا و مدارک موجود بررسی شود؛ زیرا نتیجه هر پرونده می‌تواند بر اساس جزئیات همان پرونده متفاوت باشد.
بیشتر بخوانید: تبدیل ویزای توریستی از داخل کانادا
مراحل درخواست پناهندگی از داخل کانادا
افرادی که پس از ورود به کانادا تصمیم به ثبت درخواست پناهندگی از داخل کانادا دارند، باید چند مرحله مشخص را طی کنند. این فرآیند شامل ثبت درخواست، ارائه مدارک، بررسی شرایط پرونده و رسیدگی نهایی توسط مراجع مربوطه است.
اگر فردی با ویزای توریستی کانادا وارد شده باشد، در صورت داشتن شرایط لازم می‌تواند درخواست پناهندگی کانادا با ویزای توریستی را ثبت کند؛ اما این موضوع به معنی تبدیل خودکار ویزای گردشگری به اقامت یا پناهندگی نیست و پرونده باید طبق قوانین بررسی شود.
مرحله اول: ثبت درخواست پناهندگی در کانادا
اولین قدم برای مهاجرت به کانادا از طریق پناهندگی، ثبت رسمی درخواست حمایت پناهندگی است. متقاضی باید درخواست خود را از طریق سیستم آنلاین اداره مهاجرت کانادا (IRCC) ارسال کند و اطلاعات شخصی، سوابق سفر، مدارک هویتی و دلیل درخواست خود را ارائه دهد. در این مرحله، دقت در تکمیل اطلاعات اهمیت زیادی دارد؛ زیرا هرگونه تناقض در اطلاعات ارائه‌شده می‌تواند روی روند بررسی پرونده تأثیر بگذارد.
بیشتر بخوانید: اجاره خانه در کانادا برای تازه‌واردین
مرحله دوم: تکمیل فرم Basis of Claim و ارائه مدارک
پس از ثبت درخواست، متقاضی باید فرم Basis of Claim (BOC) را تکمیل کند. در این فرم باید توضیح داده شود که چرا فرد نمی‌تواند به کشور خود بازگردد و چه خطراتی او را تهدید می‌کند. همچنین مدارکی مانند مدارک هویتی، اسناد مربوط به شرایط فرد و شواهدی که ادعای پناهندگی را پشتیبانی می‌کنند، باید ارائه شوند.
مرحله سوم: بررسی شرایط درخواست
در این مرحله، درخواست از نظر شرایط اولیه بررسی می‌شود تا مشخص شود آیا پرونده امکان ادامه روند بررسی را دارد یا خیر. در صورت تأیید شرایط، پرونده برای بررسی به شورای مهاجرت و پناهندگی کانادا (IRB) ارسال می‌شود.
مرحله چهارم: جلسه رسیدگی به پرونده پناهندگی
در جلسه رسیدگی، متقاضی باید درباره شرایط خود، دلایل درخواست پناهندگی و مدارکی که ارائه کرده است توضیح دهد. تصمیم نهایی بر اساس اطلاعات پرونده، مدارک موجود و توضیحات ارائه‌شده در این جلسه گرفته می‌شود.
مرحله پنجم: دریافت نتیجه درخواست پناهندگی
پس از بررسی پرونده، نتیجه نهایی اعلام می‌شود:
در صورت پذیرش درخواست، فرد به عنوان Protected Person شناخته می‌شود و می‌تواند برای دریافت اقامت دائم کانادا از طریق پناهندگی اقدام کند. در صورت رد شدن درخواست، بسته به شرایط پرونده ممکن است گزینه‌های قانونی دیگری وجود داشته باشد.
بیشتر بخوانید: اقامت دائم کانادا
مدارک لازم برای پناهندگی کانادا
برای ثبت درخواست تبدیل ویزای توریستی به پناهندگی در کانادا، متقاضی باید مدارکی ارائه دهد که هویت، سابقه ورود به کانادا و دلیل درخواست پناهندگی او را اثبات کند. مهم‌ترین مدارک شامل:
- مدارک هویتی: پاسپورت، کارت ملی، شناسنامه و مدارک خانوادگی
- مدارک ورود به کانادا: ویزای توریستی کانادا، مهر ورود و مدارک سفر
- فرم Basis of Claim (BOC): توضیح کامل دلایل درخواست پناهندگی
- مدارک اثبات خطر یا تهدید: گزارش پلیس، مدارک قضایی، پیام‌های تهدیدآمیز، اسناد فعالیت‌های اجتماعی یا سیاسی (در صورت ارتباط با پرونده)
- مدارک تکمیلی: مدارک تحصیلی، کاری یا هر مدرکی که شرایط فرد را بهتر توضیح دهد
در صورتی که فرد با ویزای توریستی کانادا وارد شده باشد، این مدارک به همراه شواهد مربوط به شرایط شخص برای بررسی پناهندگی کانادا با ویزای توریستی ارائه می‌شوند. توجه داشته باشید که نوع مدارک مورد نیاز بسته به شرایط هر پرونده متفاوت است.
بعد از درخواست پناهندگی چه اتفاقی می‌افتد؟
پس از ثبت درخواست پناهندگی کانادا، پرونده وارد مرحله بررسی می‌شود و متقاضی باید مراحل قانونی مربوط به بررسی شرایط و مدارک خود را طی کند. ثبت درخواست به معنی پذیرش قطعی پناهندگی نیست و نتیجه پرونده بر اساس اطلاعات، مدارک و شرایط فرد مشخص می‌شود.
در مرحله اول، اطلاعات متقاضی، مدارک هویتی، سابقه ورود به کانادا و دلایل درخواست پناهندگی کانادا با ویزای توریستی بررسی می‌شود. اگر درخواست از نظر شرایط اولیه تأیید شود، پرونده برای رسیدگی بیشتر به هیئت مهاجرت و پناهندگی کانادا (IRB) ارسال خواهد شد.
در ادامه، متقاضی باید در جلسه رسیدگی به پرونده حضور پیدا کند و درباره شرایط خود، دلیل ناتوانی در بازگشت به کشور مبدأ و مدارکی که ارائه کرده است توضیح دهد.
پس از بررسی نهایی، در صورت پذیرش درخواست پناهندگی، فرد به‌عنوان Protected Person شناخته می‌شود و می‌تواند برای اقامت دائم کانادا از طریق پناهندگی اقدام کند. در صورت رد شدن درخواست، بسته به شرایط پرونده ممکن است گزینه‌های قانونی دیگری وجود داشته باشد.
رد شدن درخواست پناهندگی کانادا؛ آیا پایان مسیر مهاجرت است؟
رد شدن درخواست پناهندگی کانادا به این معنی نیست که فرد همان لحظه باید کانادا را ترک کند؛ اما از این مرحله به بعد، شرایط پرونده و گزینه‌های قانونی موجود اهمیت زیادی پیدا می‌کند.
افرادی که با ویزای کانادا توریستی وارد کشور شده‌اند و برای تبدیل ویزای توریستی به پناهندگی در کانادا اقدام کرده‌اند، در صورت رد شدن پرونده باید بررسی کنند که آیا امکان استفاده از راه‌های قانونی دیگر برای ادامه حضور در کانادا وجود دارد یا خیر.
در صورت رد شدن درخواست پناهندگی کانادا، ممکن است گزینه‌هایی مانند موارد زیر مطرح شود:
- اعتراض یا درخواست تجدیدنظر:
در برخی پرونده‌ها، متقاضی می‌تواند نسبت به تصمیم صادرشده اعتراض کند و درخواست بررسی دوباره پرونده را ارائه دهد. - درخواست بررسی قضایی:
در شرایط خاص، امکان درخواست بررسی تصمیم توسط دادگاه فدرال کانادا وجود دارد. - درخواست بررسی خطر پیش از خروج (PRRA):
اگر فرد همچنان با خطر جدی در صورت بازگشت به کشور خود مواجه باشد، ممکن است بتواند از این مسیر استفاده کند. - ترک کانادا در صورت پایان گزینه‌های قانونی:
اگر هیچ مسیر قانونی دیگری وجود نداشته باشد، فرد باید طبق قوانین مهاجرتی کانادا اقدام کند.
بسیاری از افراد تصور می‌کنند مهاجرت به کانادا برای پناهندگی یا ورود با ویزای گردشگری کانادا می‌تواند راهی ساده برای دریافت اقامت باشد؛ اما پناهندگی یک مسیر حمایتی است و تنها افرادی که شرایط لازم را داشته باشند می‌توانند از آن استفاده کنند.
همچنین باید توجه داشت که اقامت دائم کانادا از طریق پناهندگی تنها پس از پذیرش درخواست و دریافت وضعیت Protected Person امکان‌پذیر است و صرف ثبت درخواست، اقامت دائم ایجاد نمی‌کند.
بیشتر بخوانید: رفع ریجکتی کانادا
هزینه درخواست پناهندگی کانادا
یکی از سوالات رایج متقاضیان پناهندگی کانادا، میزان هزینه‌ای است که برای ثبت درخواست باید پرداخت کنند. برخلاف بسیاری از مسیرهای مهاجرتی، ثبت درخواست پناهندگی کانادا هزینه دولتی جداگانه‌ای ندارد و متقاضی برای ارسال درخواست پناهندگی نیازی به پرداخت هزینه اپلیکیشن ندارد.
با این حال، در طول روند پرونده ممکن است هزینه‌هایی جانبی ایجاد شود:
| مورد | هزینه تقریبی در سال ۲۰۲۶ |
|---|---|
| ثبت درخواست پناهندگی کانادا | ۰ دلار کانادا |
| هزینه بیومتریک (در صورت نیاز) | ۸۵ دلار کانادا |
| بیومتریک خانواده (۲ نفر یا بیشتر) | حداکثر ۱۷۰ دلار کانادا |
| ترجمه مدارک | متغیر |
| هزینه وکیل یا مشاور مهاجرتی | متغیر |
- افرادی که با ویزای کانادا توریستی وارد کشور شده‌اند و قصد تبدیل ویزای توریستی به پناهندگی در کانادا را دارند، باید علاوه بر هزینه‌های احتمالی ترجمه و آماده‌سازی مدارک، شرایط پرونده خود را نیز در نظر بگیرند.
- باید توجه داشت که هزینه‌های مربوط به ویزای گردشگری کانادا، مانند هزینه اپلای ویزای توریستی کانادا، با هزینه‌های درخواست پناهندگی متفاوت است و این دو مسیر از نظر قانونی جدا هستند.
- در صورت پذیرش درخواست پناهندگی، فرد می‌تواند برای مراحل بعدی مانند دریافت اقامت دائم کانادا از طریق پناهندگی اقدام کند که هزینه‌های مربوط به آن جداگانه محاسبه می‌شود.
جمع‌بندی
تبدیل ویزای توریستی به پناهندگی در کانادا یک مسیر ساده برای ماندن در کانادا نیست و تنها افرادی می‌توانند از این روش استفاده کنند که شرایط لازم برای دریافت حمایت پناهندگی را داشته باشند. داشتن ویزای کانادا توریستی یا ویزای گردشگری کانادا به‌تنهایی تضمینی برای دریافت اقامت نیست. اگر قصد مهاجرت به کانادا برای پناهندگی را دارید، باید شرایط، مدارک و گزینه‌های قانونی خود را به‌دقت بررسی کنید.
در بسیاری از موارد، مسیرهای دیگری مانند تحصیل، کار یا برنامه‌های مهاجرتی می‌توانند انتخاب مناسب‌تری باشند. برای بررسی شرایط خود و انتخاب بهترین مسیر مهاجرتی، فرم مشاوره رایگان اول ویزا را تکمیل کنید تا کارشناسان ما پرونده شما را بررسی کنند و راهنمایی لازم را ارائه دهند.
سوالات متداول
۱. آیا هر کسی می‌تواند برای پناهندگی کانادا اقدام کند؟
خیر. فرد باید شرایط لازم برای دریافت حمایت پناهندگی را داشته باشد؛ یعنی بتواند نشان دهد که در صورت بازگشت به کشور خود، با خطر جدی مانند آزار و اذیت، شکنجه یا تهدید علیه جان خود مواجه خواهد شد.
۲. بعد از ثبت درخواست پناهندگی کانادا اجازه کار داده می‌شود؟
در صورت واجد شرایط بودن و طی شدن مراحل لازم، متقاضیان پناهندگی ممکن است بتوانند برای دریافت مجوز کار اقدام کنند. دریافت مجوز کار به شرایط پرونده و تصمیم اداره مهاجرت بستگی دارد.
۳. بررسی پرونده پناهندگی کانادا چقدر طول می‌کشد؟
زمان بررسی پرونده‌ها ثابت نیست و به عواملی مانند تعداد پرونده‌های در حال بررسی، کامل بودن مدارک و شرایط فرد بستگی دارد.
این نوشته اطلاعات عمومی است و مشاوره حقوقی نیست؛ آنچه شرح داده شد قواعد منتشرشدهٔ مرجع رسمی است، نه ارزیابی هیچ پروندهٔ مشخصی. هادی ایمانی، مشاور رسمی مهاجرت کانادا با شماره پروانه R522575 در تورنتو کار می‌کند و این پروانه فقط مربوط به مهاجرت به کاناداست.
