اگر در کبک درس خواندهاید یا با ورک پرمیت کار کردهاید، احتمالاً میپرسید PEQ هنوز به روی شما باز است یا نه. PEQ یعنی Programme de l’expérience québécoise، برنامه تجربه کبک. کبک از این راه کسانی را برای اقامت دائم انتخاب میکند که تجربه تحصیل یا کار در کبک دارند.
این برنامه از ۲ ژوئیه ۲۰۲۶ برای دو سال، تا ۲ ژوئیه ۲۰۲۸، دوباره باز شده است. اما دوره اول ثبت درخواست در ۳۱ اکتبر ۲۰۲۶ تمام میشود. کبک در این دوره فقط از کسانی درخواست میگیرد که روز ۱۹ نوامبر ۲۰۲۵ یکی از دو شرط ثبت درخواست را داشتهاند. بعد از انتخابات کبک، تا ۶ اکتبر ۲۰۲۶ تغییری در PEQ اعلام نشده است.
کسانی که تا ۳۱ اکتبر میتوانند درخواست بدهند
یک دستور وزارتی دوره اول را از ۲ ژوئیه تا ۳۱ اکتبر ۲۰۲۶ تعیین کرده و تعداد درخواستها سقف ندارد. روی فرم اعلام میکنید که روز ۱۹ نوامبر ۲۰۲۵، یعنی روزی که PEQ قبلی متوقف شد، یکی از این دو را داشتهاید:
- مدرکی از کبک: لیسانس، فوقلیسانس، دکتری، دیپلم فنی کالج (DEC technique) یا دیپلم حرفهای (DEP). DEP باید دستکم ۱٬۸۰۰ ساعت باشد، یا DEP و بعد از آن ASP (attestation de spécialisation professionnelle) روی هم دستکم ۱٬۸۰۰ ساعت.
- سابقه کار در کبک: دستکم ۲۴ ماه کار در شغلی با سطح TEER ۰ تا ۳.
TEER یعنی Training, Education, Experience and Responsibilities؛ سطحی از ۰ تا ۵ که طبقهبندی ملی مشاغل کانادا (NOC) به هر شغل میدهد. صفحههای فرانسوی کبک NOC را CNP و TEER را FEER مینویسند. PEQ فقط شغلهای سطح ۰ تا ۳ را حساب میکند؛ کار در سطح ۴ و ۵ به حساب نمیآید.
برای درخواستی که فقط عضو خانواده کسی را اضافه یا حذف میکند که قبلاً انتخاب شده، این دو شرط لازم نیست.
شرط ثبت درخواست و شرط انتخاب
اگر روز ۱۹ نوامبر ۲۰۲۵ یکی از آن دو شرط را داشتهاید، فقط اجازه ثبت درخواست پیدا میکنید. توضیح رسمی خود کبک میگوید ممکن است شرط ثبت درخواست را داشته باشید و باز هم درخواستتان رد شود. بعد از آن کبک شرطهای انتخاب را بررسی میکند و این شرطها برای فارغالتحصیلان و کارگران فرق دارد. جدول زیر فقط بخشی از آنهاست و بقیه در همان توضیح رسمی آمده است:
| شرط انتخاب | فارغالتحصیلان | کارگران |
|---|---|---|
| حضور در کبک | هنگام ثبت درخواست و تا پایان بررسی | هنگام ثبت درخواست و تا پایان بررسی |
| وضعیت و شغل | وضعیت قانونی معتبر | ورک پرمیت معتبر و شغل تماموقت مورد قبول در سطح TEER ۰ تا ۳، هنگام ثبت درخواست و تا پایان بررسی |
| مدرک یا سابقه کار | مدرک صادرشده در ۳ سال پیش از درخواست | ۲ سال کار مورد قبول در ۳ سال پیش از درخواست |
| فرانسه | شفاهی سطح ۷ و کتبی سطح ۵ | شفاهی سطح ۷؛ کتبی لازم نیست |
کبک شرط قبلی فارغالتحصیلان را برداشته است: دیگر لازم نیست برنامه تحصیلیتان به زبان فرانسه تدریس شده باشد یا سه سال به فرانسه درس خوانده باشید. هر مدرک مورد قبول حساب میشود؛ فقط سطح فرانسهای که در جدول آمده هنوز لازم است.
اگر تا ۱۹ نوامبر ۲۰۲۵ به ۲۴ ماه کار رسیده بودید، اما چون ورک پرمیتتان تمام شد از کبک رفتید، فقط بعد از برگشتن میتوانید درخواست بدهید. برای این کار باید با ورک پرمیت معتبر و شغل تماموقت مورد قبول در سطح TEER ۰ تا ۳ برگشته باشید.
ثبت درخواست و هزینهها
درخواست را در Arrima، سامانه اینترنتی مهاجرت کبک، میدهید. فرمها باید جدید باشند، یعنی نسخه ژوئن ۲۰۲۶ یا بعدتر. هزینه برای هر نفر این است:
- درخواستدهنده اصلی: ۹۴۰ دلار کانادا
- همسر یا شریک زندگی: ۲۰۱ دلار کانادا
- هر فرزند وابسته: ۲۰۱ دلار کانادا
هزینه را فقط با کارت اعتباری و در خود Arrima میپردازید؛ خودتان یا شخص دیگری میتواند بپردازد. کبک این پول را پس نمیدهد. این مبلغها طبق اطلاعات ۶ اکتبر ۲۰۲۶ است و هر سال در اول ژانویه تعدیل میشود.
PSTQ (Programme de sélection des travailleurs qualifiés) برنامه انتخاب کارگران ماهر کبک است و بر پایه دعوتنامه پیش میرود. کبک PEQ و PSTQ را موازی بررسی میکند و هیچکدام را جلو نمیاندازد. اگر هر دو درخواست را بدهید، هزینه هر دو را میپردازید و هیچکدام پس داده نمیشود. کبک قبلاً تعهد داده بود پروندههای PEQ را در شش ماه بررسی کند، اما آن تعهد را تمدید نکرده است.
بعد از ۳۱ اکتبر
۳۱ اکتبر پایان دوره اول است، نه پایان PEQ. وزارت مهاجرت کبک میگوید ممکن است پیش از پایان برنامه دورههای تازهای برای ثبت درخواست باز شود، بسته به تعداد درخواستهایی که تا ۳۱ اکتبر برسد. تا ۶ اکتبر ۲۰۲۶ نه تصمیمی گرفته و نه تاریخی مشخص کرده است.
همین دستور وزارتی ۲ ژوئیه ۲۰۲۷ از اعتبار میافتد، یک سال زودتر از پایان خود برنامه (۲ ژوئیه ۲۰۲۸). وزیر هر زمان میتواند آن را تغییر دهد (ماده ۵۲ قانون مهاجرت کبک، یعنی Québec Immigration Act).
کبک در اطلاعیه ۳ ژوئیه اعلام کرد که دعوتنامههای PSTQ تا اکتبر ۲۰۲۶ هر ماه ادامه دارد و بیشتر برای کسانی است که نمیتوانند از PEQ استفاده کنند. در اعلام ۱۰ ژوئن هم گفته از نوامبر ۲۰۲۶ تعداد دعوتنامهها بر اساس تعداد درخواستهای PEQ تعیین میشود.
انتخابات کبک و وضعیت فعلی PEQ
مردم کبک در ۵ اکتبر ۲۰۲۶ رأی دادند. تا ۶ اکتبر تغییری در PEQ اعلام نشده و تاریخ ۳۱ اکتبر همچنان برقرار است. طبق نتایج مقدماتی اداره انتخابات کبک، حزب Parti québécois (PQ) ۵۹ کرسی از ۱۲۷ کرسی گرفته و اکثریت ندارد. Paul St-Pierre Plamondon، نخستوزیر منتخب، تا ۶ اکتبر هنوز سوگند نخورده بود.
برنامه مهاجرتی PQ نه قانون است و نه تصمیم دولت؛ فقط وعده حزب است و چیزی از آن اجرا نشده است. حزب در صفحه برنامهاش مینویسد که میخواهد مهاجرت دائم را به حدود ۳۵٬۰۰۰ نفر در سال برساند. همچنین میخواهد مهاجرت اقتصادی دائم را برای کسانی که از خارج کبک میآیند متوقف کند، تا اقامت دائم از میان کسانی انتخاب شود که همین حالا با وضعیت موقت در کبکاند. مهاجرت موقت را هم میخواهد دستکم به نصف برساند و تا پایان یک دوره چهارساله تعداد ساکنان غیردائم را به ۲۵۰ تا ۳۰۰ هزار نفر برساند. موضع PQ درباره بازگشایی دوباره PEQ معلوم نیست.
اگر شرط ثبت درخواست را ندارید
اگر روز ۱۹ نوامبر ۲۰۲۵ نه مدرک کبکی داشتید و نه ۲۴ ماه سابقه کار در کبک، در این دوره نمیتوانید درخواست بدهید؛ مسیر دیگر کبک PSTQ است. برنامه تجربه کاری کانادایی در اکسپرس اینتری هم جای PEQ را نمیگیرد: اداره مهاجرت کانادا در صفحه تجربه کاری کانادایی (بهروزرسانی ۲۴ سپتامبر ۲۰۲۶) مینویسد که باید قصد داشته باشید خارج از استان کبک زندگی کنید. برای استانهای دیگر، راهنمای برنامههای نامزدی استانی (PNP) را ببینید.
سوالات متداول
اگر بعد از ۱۹ نوامبر ۲۰۲۵ فارغالتحصیل شدهام، میتوانم درخواست بدهم؟
با آن مدرک نه، چون روز ۱۹ نوامبر ۲۰۲۵ آن را نداشتهاید. فقط اگر همان روز مدرک دیگری از کبک داشتید یا دستکم ۲۴ ماه در کبک در شغلی با سطح TEER ۰ تا ۳ کار کرده بودید، میتوانید درخواست بدهید.
میتوانم برای PEQ و PSTQ همزمان درخواست بدهم؟
بله. هر کدام هزینه جداگانهای دارد که پس داده نمیشود، و کبک آنها را موازی بررسی میکند.
آیا تاریخ ۳۱ اکتبر ثابت است؟
همان تاریخی است که امروز در دستور وزارتی آمده. وزیر هر زمان میتواند دستور را تغییر دهد (ماده ۵۲) و تا ۶ اکتبر ۲۰۲۶ تغییری در PEQ اعلام نشده است.
از خارج کبک هم میشود درخواست داد؟
نه. فارغالتحصیلان و کارگران هر دو باید هنگام ثبت درخواست و در تمام مدت بررسی در کبک باشند.
منابع رسمی
کبک صفحههای رسمی PEQ را فقط به فرانسه منتشر کرده است. در آنها دنبال Diplômés du Québec (فارغالتحصیلان)، Travailleurs étrangers temporaires (کارگران خارجی موقت) و Arrima بگردید: صفحه PEQ، صفحه ثبت درخواست، اطلاعیه ۱۰ ژوئن، اطلاعیه ۱۷ ژوئن، دستور وزارتی در روزنامه رسمی، فرمان بازگشایی، اطلاعیه ۳ ژوئیه، توضیح وزارت، صفحه PSTQ، صفحه IRCC درباره تجربه کاری کانادایی.
این نوشته اطلاعات عمومی است و مشاوره حقوقی نیست؛ آنچه شرح داده شد قواعد منتشرشدهٔ مرجع رسمی است، نه ارزیابی هیچ پروندهٔ مشخصی. هادی ایمانی، مشاور رسمی مهاجرت کانادا با شماره پروانه R522575 در تورنتو کار میکند و این پروانه فقط مربوط به مهاجرت به کاناداست.